Obejrzałem kilka filmów Hitchcocka, mam zamiar opisać pokrótce wrażenia.

“Notorious” (”Osławiona”) jest najstarszym filmem tego reżysera, który widziałem. Wiem, że dorobek Hitchcocka sięga okresu kina niemego, może kiedyś dojdę też do tego etapu.

Film można spokojnie określić jako thriller psychologiczny. Nie jestem zakochanym w filmie “Casablanca” fanem Ingrid Bergman (ze wszystkich ostatnio pochłoniętych Hitchcocków największe wrażenia wywarła na mnie Kim Novak w “Vertigo” - muszę się zebrać w sobie, żeby ładnie to opisać), ale bardzo bohaterkę gra, maskującą piękny charakter pozorami dekadencji, zdolną do szokujących poświęceń dla wyższych idei. Zwerbowana do szpiegowania spiskujących przeciwko USA nazistów, zostaje wepchnięta w związek i małżeństwo z członkiem tej organizacji. Jest jednak zakochana w cynicznym, obojętnym i zaangażowanym w wymagającą dystansu policyjną pracę Carym Grancie. Walczy z pragnieniem wyjawienia mu swoich uczuć (facet ma o niej nienajlepszą opinię, ale sam zachowuje się dość podle). Rzeczy nie są proste, a będą się komplikować.

Świetna fabuła, dopracowane zdjęcia (”odwrócona” scena przebudzenia), po których znać autora “Psychozy”. Plus bardzo dobra gra aktorów. Ogląda się dobrze, nie czuć szczególnie, żeby wiek filmu obniżał jego wiarygodność. Pewne podobieństwa do dużo późniejszego “Vertigo” - kontrast między tym, jak widzimy (lub “tworzymy”) drugą osobę, a tym, jaka ona jest naprawdę. Mocna rzecz.

• Wikipedia (ang.) - “Notorious”
• Recenzja Rogera Eberta

Nie jestem wielkim fanem Louisa de Funès, filmy z nim kojarzę jako sympatyczne, pozytywne komedie o żandarmach, rabinach, producentach żywności i zgorzkniałych ojcach uciekających z domu dziewcząt. Sympatyczne, ale podobne i nie wzbudzające we mnie większych refleksji. Zapominam, o co chodziło w tych filmach. “Kapuśniaczek” wydaje mi się inny. To częściowo, jak to się brzydko mówi, afirmacja życia. Zachęta do drobnych i nieskomplikowanych przyjemności - do rozmowy ze znajomymi, do Walnięcia Sobie Lufy czy podelektowania się tytułową zupą. Ale też gorzka satyra na społeczeństwo, w którym starszy człowiek nie potrafi się znaleźć, a otoczenie usiłuje go do końca wykorzystać, pod pozorem wyższej konieczności. Jedna z mocniejszych scen to dwóch starszych bohaterów, siedzących na ławeczce przed otoczoną ogrodzeniem posesją. Za ogrodzeniem jest wesołe miasteczko, a tłum rozbawionych ludzi rzuca starszym panom orzeszki. Może orzeszki i są dobre, ale sytuacja przygnębiająca…

Bardzo ładny, mądry film.

• Filmweb - strona filmu

Fani w muzycznej ekstazie nie dadzą chłopakowi pośpiewać…

Sweetness, sweetness…

Bigmouth, la … bigmouth, la …
Bigmouth strikes again
And I’ve got no right to take my place
With the Human race

Taki fajny zespół. Pretensjonalność na poziomie średnio - wyższym, muzyka nieco histeryczna… Lubię bardzo!!

“Muchy” to zespół, który ładnie sobie gra. Słyszałem tylko kilka piosenek. Trochę dobrych postpunkowych wpływów, m. in. The Smiths i The Cure, czyli podstawy mają prawidłowe… Dobra wiadomość - mp3-ki można sobie kulturalnie i legalnie ściągnąć ze strony Last.fm - Muchy. Utwory “Half of That” i “Jane Fonda” są porządne, nie zaszkodzi posłuchać.

Altan Urag to zespół z Mongolii, momentami bardzo dobry. Muzyka ludowa zahaczająca o klimaty finów z Apocalyptica. Proszę bardzo, jadą ładnie:

• MySpace - Altan Urag

Chłopaki grają ładnego rocka z elementami metalu, nic awangardowego. Mimo wszystko, z przekonaniem. Teksty nie są najlepszą możliwą poezją, ale uzyskany sentymetalny klimat czasem mi odpowiada. Nieco pachnie metalem z lat 80-tych. Normalne piosenki, żadna konfekcja - nieskomplikowane, momentami świeże. Fajnie, że grają.

• Strona zespołu Coma

Awangardowy film animowany, niepokojący a równocześnie zabawny i odkrywczy. Osiem minut. Taki… hm… ekologiczny dadaizm… Autor (Józef Antoniszczak) tworzył filmy bezpośrednio na kliszy, darowując sobie użycie drogich obiektywów, zabawę w wymyślne ujęcia, męczenie się z aktorami itp. Wyrazisty styl, przekaz bardzo porządny. Uwaga, tylko dla osób odpornych.

• Filmweb - strona filmu
• Artykuł o Autorze filmu na culture.pl - tu
• Wikipedia

Nie mogę powiedzieć, żeby “8 i pół” Felliniego mną wstrząsnęło. Dobry film, ale żeby od razu jeden z najlepszych w historii kina… no, nie wiem. Mocniej odczuwam filmy o niemocy twórczej, autorstwa Woody Allena. Czując jednak nagły przypływ natchnienia, postanowiłem napisać scenariusz krótkiego filmu, dokonać nieuprawnionej i kalekiej trawestacji dzieła Felliniego, oczywiście z pełnym szacunkiem. Przepraszam z góry za ewentualną grafomanię, ale nie mogłem się powstrzymać.

“Jeden i pół”

film jest czarno - biały.

/panorama kawałka łąki, w trakcie jej trwania widzimy Muido - siedzi na leżaku, trzymając kubek z wodą, jakby przed chwilą ktoś mu go podał. po chwili zaczyna powoli pić. jeszcze przez chwilę oglądamy łąkę. w tle Wagner.

/oparty o drzewo, Muido rozmawia przez komórkę
- tak, agencja? potrzebuję do filmu kilku specyficznych aktorów… chudego magika, otyłą damę w czerni, irytującego krytyka filmowego, kilka kobiet o południowej urodzie… mam w głowie świetną scenę z haremem… no, najlepiej niedrogo…

/M z łopatą na środku trawnika mówi do kamery, obok wbity palik
- mój zespół buduje rusztowanie, na którym oprzemy wyrzutnię rakiety; scena będzie miała duży rozmach, chcemy przyciągnąć widzów… elementy science fiction… jako scenarzysta i reżyser równocześnie… nie jestem do końca pewien tej sceny z rakietą, ale robotnicy byli za pół ceny… niektórzy stepują… myślałem o umieszczeniu w scenie z rakietą stepującego Freda Astaire… hm… dobra, do roboty… rakieta ma dojechać za tydzień…
/próbuje wbić łopatę w ziemię, nie idzie mu, ziemia jest za twarda
- same problemy! porca miseria!

/oparty o drzewo, M rozmawia przez komórkę
- nie kochanie, nie ma tu żadnych kobiet, tylko ekipa
/ kamerzysta obraca się wokoło M, dokoła nie ma kompletnie nikogo
- fantastyczna okolica…. przyjedziesz?… oczywiście, że chcę!… aaa, delegacja… i głowa cię boli… no, to nie przyjeżdżaj….

/trawnik na tle drzew. M mówi do kamery, gestykulując
- końcowe ujęcia to afirmacja życia! mnóstwo aktorów schodzi z wysokich schodów, scena istnie patiomkinowska, tylko… (myśli) tak na odwrót jakby… i wszędzie pełno klaunów (wyjmuje czerwony nos z kieszeni i zakłada sobie), grają na trąbkach, bębnach i tych… no, jak się to nazywa…
(wykonuje ruchy rękoma, jakby grał na akordeonie, coraz bardziej zapala się do swojego pomysłu)… wszyscy tańczą, przekazując uniwersalną prawdę o dynamice mas ludzkich, o ruchu, o radości i ulotności chwili!

/pod drzewem, M rozmawia przez komórkę (już bez nosa klauna)
- biuro kardynała? no tak, dzwoniłem wcześniej, chciałem porozmawiać z jego eminencją, jako reżyser, przedstawiciel świata filmu, pragnący duchowego przewodnictwa… najchętniej w łaźni… halo! halo!
/chwilę rozmyśla, dzwoni gdzieś
- agencja? nazywam się Muido… tak, zamawiałem tych aktorów… jak to grypa? ale krytyk dojedzie? świetnie.. aaa, promocja na dziennikarzy? tak, wezmę kilku…

/inny trawnik, na składanym krzesełku siedzi Krytyk, obok składany stolik, na nim obrus i wazonik z kwiatkiem. M kuca obok stolika, patrzy w górę na K
K: - posłuchaj, Muido… twoja koncepcja jest z gruntu fałszywa… mylisz cytat z parodią, nie potrafisz właściwie stworzyć nic nowego… miotasz się między sentymentalizmem a chybionym postmodernizmem, bez umiejętności, bez pomysłu… ten film to żałosna próba wykonania dowolnego utworu, byleby tylko spełniał on twoje bezwartościowe założenia formalne… maskujące kompletny brak własnej idei…
/M wyjmuje z kieszeni scyzoryk, sprawdza czy jest ostry, dziabie ziemię i mierzy wzrokiem krytyka. w końcu chowa scyzoryk
M: - nie dojechała piękna dziewczyna, chciałem, żeby uśmiechała się do mnie, cała w bieli, urocza, magiczna…
K: - strasznie pretensjonalne… według mnie to, czego potrzebujesz, to umiarkowana nagość, odrobina poetyki snu, żeby nie powiedzieć, realizmu magicznego… hm… to też ograne… ale przede wszystkim - odpowiednia scenografia… ja wiem, może uzdrowisko? albo supermarket… coś, co przyciągnie widza…
M: - myślałem, że łąka… drzewa… to bardzo metafizyczne otoczenie… natura. prawda. niewinność. a równocześnie brutalizm życia… obraz przemawia bezpośrednio - weźmy takiego Roberta Flaherty’ego… a nagość… koleżanki nie chciały się rozbierać… początkujący reżyser… prosiły mnie o portfolio…
K: - rozumiem. oczywiście. no, trudno, musisz sobie radzić sam - na mnie już czas. zresztą, nadchodzą dziennikarze, masz konferencję prasową (wychodzi)
/ M próbuje wejść pod stolik, stolik się przewraca, spada wazonik
/ przychodzi Chudy magik i zakłada sobie nos klauna
/ M ucieka przed dziennikarzami
/ Chudy magik zaczyna powoli tańczyć

koniec.

Kompletnie nie czuję się kompetentny, żeby oceniać film Bergmana, ale to zrobię, gdyż/ponieważ obejrzałem go wczoraj. Kiedyś widziałem, ale jakieś 20 lat temu chyba nie byłem na to przygotowany, teraz seans poszedł lepiej. Myślałem, że to coś nudnego, jakieś smętne wynurzenia i niezrozumiałe aluzje. Nie jest nudny ani smętny, prezentuje nawet jakieś poczucie humoru. Niezrozumiałem aluzje występują gęsto. W formie surowy, pewno dziś kilku studentów z kamerami cyfrowymi mogłoby w okolicach jakiegoś skansenu mieć warunki do stworzenia filmu podobnego technicznie. Treściowo - nie ma bata.

“Siódma pieczęć” jest o życiu, wierze, miłości i śmierci… Powracający z krucjaty rycerz trafia do kraju, opanowanego przez zarazę. Jego religijność jest nieszczególna, ale wątpienie jest jego siłą, facet nie potrafi ustać w szukaniu prawdy. Obrazy zniszczenia i fanatyzmu religijnego (wiedźma! spalić ją!) są łagodzone przez obrazy radości życia i postawę innych postaci, np. zaradnego giermka, który nie ma problemów decyzyjnych i wydaje się dużo szczęśliwszy, podchodząc do ostatecznych tematów w mało refleksyjny sposób. Śmierć - w gustownym czarnym wdzianku - nie podaje rozwiązań, a wygrać z nią (nawet w szachy) nie sposób.

Podobało mi się, ale brakuje mi umiejętności i głębi emocjonalnej do jakiejś porządnej recenzji… Film jest również ważny ze względu na wpływ, jaki wywarł na kulturę - cytaty spotykamy często i gęsto. Woody’ego Allen, Monty Python i różne takie, poważniejsze również.

Po napisaniu powyższego sprawdziłem, co Wielki Roger Ebert ma do powiedzenia o tym filmie. Lepiej się zna na temacie i pisze ładniej, polecam się zapoznać.

Opowiadania w angielskich wersjach audio:

• Harry Harrison, “Misplaced Battleship” (mp3 - kolekcja Librivox) - dobra próbka twórczości jednego z moich ulubionych autorów sf - jego seria o “Stalowym Szczurze” to świetna rozrywka, czyta się dobrze - bardzo zabawne, niewymagające intelektualnie… Bohater ma tzw. Mnóstwo Zabawnych Perypetii, przeważnie związanych z zapobieganiem kosmicznym przestępstwom. Pulp fiction, oczywiście, ale w swojej klasie piękna i relaksująca lektura. “Misplaced Battleship” to opowiadanie, które po rozwinięciu jest pierwszą książką ze wspomnianej serii. Jest jakiś problem z prawami autorskimi, oficjalna strona autora twierdzi, że nie jest ono public domain, ale zarówno Project Gutenberg, jak i Librivox nie zdejmują tekstu ani mp3 - podejrzewam, że są wrażliwi na ewentualne procesy, więc może tekst jest jednak darmowy.

• Harry Harrison, “The Toy Shop” oraz “The Repairman” (mp3 - kolekcja Librivox, drugie opowiadanie też dostępne tu) - dwa krótkie dziełka, polecam. Pierwsze o tajemniczym wynalazku, drugie w typowym dla autora stylu “śmiałek na obcej planecie, kupa zabawy”.

• Stephen A. Kallis, “The Untouchable” (mp3 - kolekcja Librivox) - opowiadanie o niezwykłym narzędziu, którego autor nie przewidział pewnej sytuacji, bardzo przyjemne…

Oryginalne teksty dla chętnych dostępne na stronach Project Gutenberg.

Ilustracja: Sir John Tenniel, “Painting the Rose Bushes” (źródło: The Victorian Web)

Większość motywów, występujących w tym filmie już znamy, ale mieszanka wyszła bardzo dobra. Oglądałem z przyjemnością, a po zakończeniu przejrzałem jeszcze raz kilka fragmentów.

Jakiego typu to film? Jeśli widzieliście: “Memento”, “Drabinę Jakubową”, “Fight Club”, “Pająka” Cronenberga i ewentualnie “Zagubioną autostradę”, to macie chyba właściwy zestaw. Historia choroby psychicznej (?) tytułowego mechanika została pocięta na fragmenty, które wydają się łączyć w sensowną całość, ale sposób opowiadania sprowadza nas kilka razy “na manowce”; rzeczywistość miesza się z halucynacją, pewne zdarzenia z przeszłości bohater “nadpisuje” stworzoną przez siebie fikcją. Rozwiązania są według mnie tylko dwa, jedno bezpośrednio pokazane, drugie chyba zasugerowane końcową sceną (prawie cytat z Lyncha).

Kojarzy mi się jeszcze krótkie opowiadanie Jacka Piekary “Piekło”.

Ciekawa symbolika, doskonałe zdjęcia. Film jest anglojęzyczny, ale faktycznie to produkcja hiszpańska. Nieźle. Ładne “lokacje”. Dobre aktorstwo.

No właśnie, Christian Bale.

Facet do zdjęć się ZAGŁODZIŁ. Wygląda jak postać ze zdjęć, przedstawiających obozy zagłady albo obszary, ogarnięte klęską głodu. Potworne wrażenie, dodatkowo niepewność - czy było warto? Bale ze swojego wychudzonego ciała robi niesamowite narzędzie aktorskie, ale uczucia mam mieszane. Pasuje to do roli człowieka, dręczonego bezsennością i poczuciem winy. Po zakończeniu zdjęć Bale przytył i przypakował (do zdjęć w nowym “Batmanie”). Plastyczny aktor, skłonny do poświęceń. Mam nadzieję, że nie żałuje bycia przez jakiś czas szkieletem. Oczywiście, jego forma jest tylko uzupełnieniem dobrej gry - jego przedstawienie psychiki głównego bohatera jest super ważne dla atrakcyjności filmu.

Polecam bardzo, można było w scenariuszu pozostawić trochę niedopowiedzeń, ale film dobry.

Podobno dużo inspiracji Dostojewskim, nie wiem, słabo znam :)

• Filmweb - strona filmu

Niedużo ostatnio “słuchałem książek”, tylko kilka opowiadań, język English.

• Arthur C. Clark, “9 Billion Names Of God” - sf, raczej w stylu retro. Z wątkiem mistycznym i nieco irytującym elementem morału z serii “ci naukowcy to kiedyś wszystko wysadzą w powietrze”. Nie jest złe, ale nie przebierałem nogami z zachwytu.

• O. Henry, “After Twenty Years” (link) - całkiem porządnie napisane, ale krótkie (mp3 trwa siedem minut) i raczej proste w pomyśle. Że tak określę, “lajtowy utwór”. Nie będę fanem tego autora, chociaż zakończenia ma ciekawe (a story with a twist).

• Platon, “Ion” (link) - utwór z “Dialogów”, ciekawe przemyślenia; popiszę trochę, uwaga, będzie grafomaństwo.

Sokrates rozgranicza sztukę (to powinien wpisać jakieś słowo po grecku) od inspiracji (tu mogłoby być inne słowo po grecku, ale ani ja, ani 99% czytelników nie zna greki). Jak twierdzi, znajomość sztuki (pojęcie to jest dla niego bliskie “rzemiosłu”) jest działalnością czysto intelektualną i zasadniczo różni się od inspiracji - czyli rodzaju natchnienia, stanu bliskiego szaleństwu, kiedy artysta kontaktuje się z bogami (whatever) i tworzy lub interpretuje. Artyście (przykładem jest Ion, profesjonalny interpretator Homera) oczywiście należy się szacunek i laury, ale nie będzie on autorytetem w sprawach sztuki, jeśli jego główną domeną jest inspiracja, a nie sama sztuka. Coś takiego zrozumiałem, może niekoniecznie poprawnie…

Pan S. zwraca też uwagę, że gigantycznym błędem jest ograniczenie się w znajomości sztuki do “najlepszych” dzieł i utworów. Sztuka jest pewną ideą, żeby ją zrozumieć należy poznać jej różne przejawy (w domyśle - również utwory nieudane). Omawiamy cechy dzieła, przejawy boskości, a nie “pracę autora X”. Ograniczanie się do wycinka gatunku i wąska specjalizacja zupełnie nie jest dobrym rozwiązaniem.

Widać w tym “opowiadaniu” lekki brak szacunku dla zawodu aktorsta (np. Sokrates dziwi się, czemu normalny człowiek miałby wybuchać płaczem przed innymi ludźmi, jeśli nic go nie boli), ale Ion jest zbyt pewny siebie i za bardzo nastawiony na zysk i sławę, a nie na sztukę - zasługuje więc na to, żeby go nieco przycisnąć i intelektualnie sponiewierać…

W przypisach do tekstu ktoś poleca zapoznanie się z teoriami Platona dotyczącymi rzeczywistości, “form” i sztuki, żeby lepiej zrozumieć o co się właściwie pluje Sokrates. Może warto. Dla ciekawych - teksty angielskich tłumaczenia Platona na stronach MIT Internet Classics Archive (jest tam też dużo innych ciekawych rzeczy, jeśli ktoś dysponuje nadmiarem czasu).

• Eva M. Tappan, “Heroes of the Middle Ages” (fragmenty) (link); niezbyt dobre, proste, krótkie teksty, rodzaje opracowań zdarzeń historycznych i mitologicznych (niezbyt od siebie odgraniczonych - wiecie, Herakles, Beowulf, Marco Polo i inni bohaterowie), groch z kapustą pomyślany dla młodzieży jako punkt wyjścia do zaintersowania się historią i literaturą. Szlachetny zamiar, ale niezbyt mnie to zainteresowało.

Czego ostatnio słuchałem z książek audio w języku English.

• Philip K. Dick, “We Can Remember It for You, Wholesale” (1966) - wspaniałe, jak zawsze (bo znałem wcześniej). Dość ekscentyczny film “Total Recall” był niezwykle rozwinięty w stosunku do opowiadania (w sumie, świetnie dopasowany do szaleńczo - tandentego klimatu utworu), ale pozbawiony genialnej końcówki, ”zawijającej” fabułę w typowy dla autora sposób
• Rudyard Kipling, “Mark of the Beast” - 30 minut eleganckiej prozy w egzotycznych klimatach Indii; piękny styl Kiplinga, uwielbiam go. Dobra librivoxowa interpretacja - dostępne na Librivox
• H. P. Lovecraft, “Crawling Chaos” - jak to się mówi, “utrzymane w konwencji koszmaru sennego”, fantazyjne bzdety ;) w ładnej oprawie i interpretacji. Dostępne na Librivox

Dobry film. Co mi się podobało? Emocjonalna gra Willa Smitha. To jest dobry aktor, potrafi i wzruszać i biegać z karabinem. Jest czymś więcej, niż idealnym everymanem, spełnia twardo obowiązki dla rodziny, kraju i w końcu dla całej ludzkości, poważnie uszczuplonej przez strasznego wirusa. Opuszczone wskutek zarazy miasto nie było dla mnie - jako dla nieszczególnie uspołecznionego obywatela  - jakimś szokiem, bohater wydawał się momentami nieźle bawić. Z wyjątkiem momentów, kiedy wyraźnie zaczynał pogrążać się w potworną samotność. Przypomniał mi się Robinson Crusoe, tylko tu zamiast tambylca Piętaszka towarzyszy mu wierny pies. Bardzo podobała mi się pokazana w filmie relacja między bohaterem i psem, sposób w jaki człowiek i zwierzę mogą darzyć się uczuciem, świetnie się rozumieć i cierpieć, gdy cierpi druga strona.

Co się nie podobało? Jakieś takie wtręty niby-moralizujące, które moje przewrażliwienie odebrało jako przejawy ”amerykańskiego fundamentalizmu”. Naukowcy, odkrywający lek, który okazuje się przekleństwem. Dość popularne w filmach, ale to motyw nieładnie i niepotrzebnie osłabiający zaufanie ludzi do nauki. Główny bohater ratuje ludzkość, ale ginie - pozbawiony wiary w osiedle ocalonych, schowane gdzieś w górach. Bohaterka wraz z dzieckiem, natchnieni wiarą idą ku osiedlu, by budować wspaniałą przyszłość.

Generalnie - polecam. Skłaniam się ku opinii, że jest to film Ładny i Wzruszający. Wady tak nieduże, że warto obejrzeć i się samemu przekonać. I przede wszystkim - obejrzeć “Children of Man”, żeby mieć porównanie. Tematyka bliska, a różnice w wykonaniu znaczące.

• IMDB (ang.): “I Am Legend”

Jestem fanem książki (szczególnie ostatniej części) i będę oglądał adaptacje, a jak się nie podoba to spadajcie. To jest dobre, dobrze nakręcone, dobrze spędziłem na tym czas i tej wersji będę się trzymał.

Film jest dużo bardziej mroczny niż poprzednie, plastycznie elegancki i obecne są ważniejsze wątki z piątej części serii. Wydawał mi się znacząco lepszy od poprzednich, ale może to już efekt indoktrynacji marketingowej. Już pierwsza scena wyraźnie odstaje od poprzednich filmów, bardziej przypominając mi atmosferę książki, niż filmów a la familijny Disney o zwierzątkach albo Nieznośnych Urwisach. Z tą częścią nastąpił spory skok jakości. Momentami, film jest po prostu wspaniały.

Alan Rickman jako Snape będzie później dość kluczową postacią (już prawie płaczę na samą myśl), przydałoby się więcej scen z jego udziałem, chociaż udaje mu się błysnąć kilka razy. I pojawia się wspaniała Helena Bonham Carter w idealnej dla siebie roli Bellatrix Lestrange. Aktorka, która zgrała Dolores Umbridge też jest świetna, pokazując postać z poważnymi odchyłami na punkcie władzy i porządku. Nie wycięto postaci Kreachera, która będzie bardzo ważna (aach… wyjątkowo wzruszająca i świetnie zaplanowana historia) w ostatniej części. Ma być ona (ostatnia część, a nie postać Kreachera) podzielona na dwa filmy, z powodu dużej ilości materiału i oczekiwanych zysków (co dwa bilety to nie jeden).

Be aware, you scum - mudblood filth and blood-traitors… Death will reap his harvest… and you will feel the power of the Dark Lord ascending…

Uups… Sorry, poniosło mnie.

• IMDB (ang.): “Harry Potter and the Order of the Phoenix”

Ładnie zrobiony film o zabójcy (Tom Cruise z siwym łbem), który biega po mieście zabijając sobie dla mafii różne osoby. Reżyserował Michael Mann, który kiedyś nakręcił doskonałe “Heat”. Policjanci jak zwykle nic nie robią albo są zabijani. Przypadkowy taksówkarz (Jamie Foxx) zostaje wciągnięty w grę zabójcy, co poszerza jego wiedzę o życiu i daje mu więcej pewności siebie. Można powiedzieć, że uczy się od niego ważnych rzeczy, nie pochwalając metod ich aplikowania. W zamian nie otrzymuje oczywiście gwarancji, że następnego dnia się obudzi. Postać zabójcy jest ciekawa i Nasz Ulubiony Scjentolog raz jeszcze się sprawdza w aktorstwie. Zły bohater (Vincent - lubię to imię) uzasadnia swoje działania, powołując się na marność nad marnościami i szeroko uzasadniając swoją postawę. Subtelnie zasygnalizowano, że jest ateistą (= zły i amoralny), a bohater nie jest (= dobry). Amerykanie prawdopodobnie zasłabliby bez takiego motywu - w obawie, że przesłanie zabójcy znowu skłoniłoby kogoś do biegania z bronią. Zresztą, nie wiem.

W sumie, bardzo dobrze zrobiona sensacja, z której niewiele wynika, ale ładnie się ogląda. Dostała niezłe recenzje, pojawiają się określenia, że to “film noir”, chyba słuszne. Morał z filmu to ”chwytaj dzień i dzwoń do dziewczyny” - bardzo rozsądny. Zdjęcia mroczne i eleganckie, całość dzieje się w nocy, by z nastaniem świtu dać wszystkim nadzieję i pozostawić siwego zabójcę losowi, na jaki zapracował.

• IMDB (ang.) - “Collateral”

Lubię adaptacje komiksów, nawet jeśli nie są najwyższych lotów. Ten nie był, ale dawał się spokojnie obejrzeć (odrobina rumu bardzo pomogła). Zrobiony w stylu niewybrednego kina dla młodzieży z wczesnych lat 90-tych. Nie to, żebym uważał współczesne niewybredne kino dla młodzieży za lepsze. Zajrzałem na IMDB, widzowie się nawet momentami zachwycali i dawali szokująco wysokie oceny. Główny bohater dobrze wygląda (lekko niedogolony i ma takie coś w brodzie - wiecie o czym mówię) i się stara grać, często mu się udaje. Film jest krwawy i generalnie co chwila coś wybucha albo strzelają.

Kilka rzeczy się udało w tym filmie - nieco udanych scen akcji, czasem typowo komiksowe ujęcia bohatera a la Batman i motyw zemsty, która - jak wiadomo - najlepiej smakuje na zimno. Z jakiegoś powodu ogólne wrażenie jest momentami nieco… hm… telewizyjne. Coś nieprzekonującego w zdjęciach, czy może reżyserii. I dlatego filmowi daleko do arcydzieła.

Zły bohater (ten najbardziej zły - wiecie, ten co mu na końcu Dobry Gość wbija coś w czaszkę, wrzuca na zaostrzoną rurę albo spycha z wieżowca) jest zagrany przez Travoltę. Facet nieco przytył, a jakość jego aktorstwa jakoś mnie nie zachwyciła. Ale nie jest bardzo źle. Pojawiają się też jakieś dziwne postacie sąsiadów Punishera, niemal na pewno wprowadzone, żeby fani komiksu mogli bronić zgodności filmu z serią (co nie jest jednak ostatecznym wyznacznikiem jakości).

Fabuła nie jest denna, jak to często bywa - ostateczna zemsta Punishera jest bardziej psychologiczna, niż związana z użyciem broni palnej. Zwraca negatywne postacie przeciwko sobie, niszcząc kruche podstawy ich Marnej Egzystencji. Po drodze oczywiście jest bardzo brutalnie, komiksowo i obrzydliwie.

Była kiedyś jeszcze jedna adaptacja komiksu, chyba z Dolphem Lundgrenem. Widziałem, ale została słusznie zepchnięta do podświadomości i nic z niej nie pamiętam.

• IMDB (ang.) - ”The Punisher”

Ponieważ czas to pieniądz, a krótkich opowiadań można wchłonąć więcej, niż długich powieści, librivoxowe kolekcje angielskich opowiadań w wersjach mp3 to dobry pomysł. Obecnie mamy tam już kilkadziesiąt części, każda część to kilkanaście plików (od kilku minut do około godziny) - do wyboru:

• Ghost Story Collections, Horror Story Collections, Mystery Story Collections - stąd słuchałem sporo Lovecrafta, trochę dobrych staroci w rodzaju Conan-Doyle’a, ale też można znaleźć bardziej ”mainstreamowych” autorów - Dickens, Kipling, Woolf, mnóstwo tego…
• Short Story Collections - klasyka i dziełka mniej znane, warto zajrzeć
• Favourite Chapters Collections - można się zapoznać z ulubionymi przez lektorów rozdziałami książek i być może zainteresować się pełnym tekstem
• Nonfiction Collection - okazja do zapoznania się z krótkimi utworami o tematyce historycznej, satyrą społeczną, filozofią, medycyną (raczej XIX-wieczną), wybitnym dziennikarstwem, religią -  oraz innymi tekstami, w zależności od zainteresowań i nastroju…
• Insomnia Collection - dość zabawna koncepcja antologii najnudniejszych możliwych utworów, w tym przepisy pocztowe, jakieś opisy roślin, trochę mistyki, zagadnienia związane ze zbrojonym betonem, pierwsze tysiąc cyfr liczby pi… sen gwarantowany!
• Kilka serii związanych z poezją - dla zaawansowanych (dla mnie za trudne)

Jest tego mnóstwo, tylko wybierać. Ja wydłubuję krótkie, pojedyncze utwory i delektuję się nimi na spacerze z psem :)

Przypomniałem sobie to niezłe opowiadanie. W dalszym ciągu jest niezłe. Film, który nakręcił John Woo da się oglądać, wprowadza kilka dodatkowych wątków (więcej biegania i wybuchów oraz cała romantyczność z przemiłą Umą Thurman) i nie przypominam sobie umieszczenia w nim elementów “antyutopijnych” (firma, szykująca się do wojny z totalitaryzmem) - może były?

Mamy tu jeden z tematów, które autor bardzo szczęśliwie eksploatował - “zapętlanie się” czasu i wpływanie na przyszłość. Kilka zwyczajnych przedmiotów, które bohater zachowuje po dziwnym zleceniu, ratuje mu życie. Jeden z wielu utworów Dicka, które opierają się na jednym, chociaż oryginalnym i mind bending pomyśle. Dobre science-fiction. Wątpliwa może jest motywacja oraz metody działania bohatera w końcowych scenach, ale nie oszukujmy się - to literatura rozrywkowa, a autor wolał zajmować się fabułą, niż psychologią postaci.

Język angielski Dicka jest przeze mnie dość dobrze przyswajalny, średnio zaawansowane słownictwo, najwyżej kilka nieznanych słów. I bardzo dobrze. Zresztą, u niego najważniejszy jest pomysł. Jeśli jest dobry to bez problemu mogę wybaczyć różne ewentualne usterki, czy momentami zbyt prosty styl.

Dodałem sporawą stronę o książkach audio - “zalecenia” co do sprzętu, własne obserwacje i przemyślenia, trochę linków.

http://bgolda.wordpress.com/ksiazki-audio-czym-jesc/

Film wyprodukowany i stworzony według scenariusza (adaptacji komiksu niejakiego Alana Moore’a) braci Wachowskich, znanych głównie z ”Matrixa”. Wszyscy to znają, ja polecam ich ”thriller lesbijski” - ”Bound“. Też mocny film, dobry scenariusz, dobre aktorstwo.

“V” to jeszcze jedna antyutopia, wyjątkowo udana. Trochę podobna do “Equilibrium”, pośrednio oczywiście do ”1984″ Orwella. Londyn pod rządami partii faszystowskiej i charyzmatycznego przywódcy (ojej, to Gandalf…), tłoczących poprzez telewizję “jedyną prawdę” otępiałemu społeczeństwu. Hugo Weaving, którego twarz została na najbliższe 200 lat skojarzona z Agentem Smithem, przez cały film ukrywa szczęśliwie tę twarz pod maską Guya Fawkesa, uczestnika spisku prochowego, którego historia w pewien sposób splata się z fabułą filmu. Weaving gra “ostatniego sprawiedliwego”, którego bolesna (dosłownie) wiedza o sposobie działania obecnego ustroju zmusza do buntu. Oczytany, romantyczny, waleczny. Żyje zemstą godną Hrabiego Monte Christo. Ale rola Natalie Portman jest dużo lepsza. Jest rewelacyjna. Sposób, jaki wybrał V, żeby “otworzyć jej oczy” to brutalne świństwo, do którego nie miał prawa - jej przebudzenie najwyraźniej było tego warte, ale te sceny to chyba najbardziej zapadające w pamięć fragmenty filmu. Dają popalić widzowi.

Pomimo pewnego fanatyzmu, charakteryzującego ”V”, film uzyskuje u mnie wysoką notę - jest oryginalny, mocny i zmusza do myślenia. Sceny walk są bardzo plastyczne. Całość bardzo dobra, dużo powyżej przeciętnej.

• Filmweb - strona filmu
• Wikipedia (PL) - strona o filmie (sporo ciekawostek); wersja angielska nieco lepsza

Dobre opowiadanie klasyka sf, znanego głównie z powieści o Stalowym Szczurze (pierwsze części bardzo zabawne) i niesamowitej antyutopii “Make Room! Make Room!”. Harry Harrison i niepokojące opowiadanie ”By The Falls”. Nominacja do nagrody Nebula. Dzięki jakimś zawirowaniom z amerykańskimi prawami autorskimi część utworów Harrisona ”wyciekło” do public domain. Nie wiem, jak jest z tym konkretnym opowiadaniem, ale SFFAudio, z którego pochodzi, jest dość sporą stronką i raczej nie pozwoliliby sobie na nielegalne nagrania.

• MP3, około 20 minut; StarShip Sofa podcasts By The Falls by Harry Harrison
• Pełny tekst opowiadania z komentarzem autora na scifi.com

Przesłuchałem jeszcze kilka opowiadań Bierce’a, mp3-ki w dalszym ciągu z Librivox (ang.); większość tych opowiadań to krótkie, 20-30 minutowe pliki, dobre na zakupy, wyjście z psem albo stanie w kolejce po kilogram słoniny.

Ciekawa rzecz - piszę o wielu, że nie są rewelacyjne,  ale porównuję je wszystkie do “Owl Creek” i “Spook House”, czyli do dość wysokiego poziomu.

A Baby Tramp - o dziecku, które powraca do miasta zmarłych rodziców, wiedzione jakimś Tajemniczym Instynktem; raczej mało zaskakujące, nie wyróżnia się na tyle, żebym mógł napisać “super, polecam”

The Damned Thing - nasuwa skojarzenia z Lovecraftem; potwór, który budzi śmiertelne przerażenie, nie musi mieć wyraźnej, fizycznej formy; jeśli nie jesteśmy w stanie czegoś opisać, budzi to dodatkowy lęk (np. kamuflaż takiego “Predatora”… no, nieważne)

A Jug of Sirup - z początku tradycyjne opowiadanie ”o duchach”, koniec jednak groteskowy i oryginalny; lekkie, dobry lektor

A Psychological Shipwreck - podobnie jak w opowiadaniu ”Owl Creek”, występuje tu ”przeskok” fabuły - takie Borgesowsko-Cortazarowskie coś; nie jest to Niezwykle Zaskakujące, bo trochę się zestarzało

The Spook House - “super, polecam”; atmosfera ma w sobie coś z Poego, a motyw pokoju, z którego nie można wyjść to jeden z ulubionych tematów autorów horrorów; krótka, zwarta forma - dla mnie hit powyższego zestawu

Wkrótce opiszę jakieś opowiadania polskiego autora, Stefana Grabińskiego - zacząłem czytać pojedyncze utwory i jest to raczej bliska Bierce’owi literaturka.

Wyczytałem gdzieś, że jednym z popularnych autorów opowiadań “niesamowitych” (w sensie - w okolicach E. A. Poe, chociaż faktycznie styl nieco inny) był Ambrose Bierce. Koniec XIX, początek XX wieku. Poczytałem trochę i polecam!

“An Occurrence at Owl Creek Bridge” - opowiadanie o człowieku, który ucieka spod szubienicy; podejrzewam, że Borges i Cortazar znali je dobrze…

Ha! zajrzałem do Wikipedii i piszą tam o wpływie na wiele książek (właśnie Borges!), filmów (np. “Lost Highway”, ”Szósty Zmysł” i “Jacob’s Ladder”, które to mnie nieźle sponiewierało) i nowatorstwie formy. Nie da się ukryć.

Motyw jest obecnie często eksploatowany, więc czytelnik może nie poczuć się zupełnie zaskoczony. Niewykluczone też, że podobny utwór napisał ktoś wcześniej. Ale bez wątpienia - jest to kawał dobrej, XIX-wiecznej roboty.

In 2005, Kurt Vonnegut referred to “Occurrence” in his book “A Man Without a Country” as one of the greatest works of American literature, and called anyone who hadn’t read it a “twerp” (angielska Wikipedia)

A tutaj (LikeTelevision™) mamy oparty na opowiadaniu film, wyświetlany w serii Twilight Zone w latach 60-tych, trwa około 30 min. Adaptacja świetna, aż się zdziwiłem. Może nieco przydługi, ale nawet znając zakończenie - robi wrażenie… Dostał Oskara za film krótkometrażowy i nagrodę w Cannes, nieźle.

Standardowe linki:

• Librivox - książka audio (ang.), jest też w innych wykonaniach (jest tam też link do tekstu)
• Librivox - inne utwory tego samego autora w mp3
• Ambrose Bierce - Wikipedia (ang.)
• An Occurrence at Owl Creek Bridge - Wikipedia (ang.)

Zdjęcie autora jest na licencji Public Domain.

“The Positronic Man” został napisany całkiem niedawno, w latach 90-tych, pod koniec życia Asimova; jest to książka bardziej złożona niż opisywane poprzednio (i dużo starsze) “Caves of Steel”; chociaż motywy są podobne, a fikcyjny świat ten sam. Inspiracją była nowela Asimova, “Bicentennial Man” (nagroda Hugo ‘76), prawdopodobnie Silverberg odwalił większość pracy. Autorzy używają “robotów”, żeby zmusić czytelnika do zmiany schematów myślenia o cechach, które są ludzkie i zastanowienia się o kierunku postępu technicznego, o możliwych konsekwencjach np. UDANEGO stworzenia ”potwora Frankensteina”. Tak mi się wydaje.

Historya ta opowiada o historii życia robota serii NDR-113, zwanego Andrew. Został on wyposażony w mózg, który działa w niektórych sytuacjach podobnie do ludzkiego, ma też złożone (w nieznanym, ale wysokim stopniu) możliwości rozwoju intelektualnego. Andrew coraz dalej posuwa się w przekształcaniu swojego organizmu i w rozwoju osobowości, zbliżając się do stania się człowiekiem. No właśnie, czy na pewno tak jest? Książka zadaje pytania o granice człowieczeństwa nieco inaczej, niż u mojego ulubionego Dicka. Pod pewnymi względami bohater staje się podobny do ludzi, co prowadzi do problemów z interpretacją jego roli i miejsca. Upodabnia się do nich, staje się dobroczyńcą ludzkości, ale wciąż jest samotny i wyizolowany. Zmiany w budowie, które zbliżają go do celu, wydają mi się wcale nie rozwiązywać kwestii, którą chciał rozwiązać. Poddał się złudzeniu, zamiast zaakceptować rzeczywistość.

Są w książce dziwaczne fragmenty - najwyraźniej, człowieczeństwo jest czymś, co musi zostać przyznane na podstawie ustawy, zatwierdzonej przez nieomylne ciało międzynarodowe. Występuje tam wielu prawników, a wszyscy bohaterowie mają obsesję na temat wytaczania procesów i ustalania precedensów, po których cała ludzkość nagle zaczyna uznawać jakiś fakt. Bez papierka nie da rady zmienić umysłu, najwyraźniej.

Na podstawie książki powstał film - bardzo porządny “Bicentennial Man”. Uważam że dobrze streścił książkę, rzeczy, które zostały dodane (np. poszukiwania innych egzemplarzy serii, z której pochodził Andrew, wnuczka “Little Miss”), wykonano porządnie i zgodnie z klimatem. Sentymentalizm i łzawość pozostawiono bez zmian, motyw “uczuciowy” nieco ocieka cukierkowością, ale niestety nie udało mi się oprzeć urokowi filmu i bardzo go lubię. Wikipedia twierdzi, że finansowo była to klapa i dopiero po jakimś czasie (jak zwykle) ludzie się zorientowali, że zupełnia nie jest to zła rzecz (chociaż reżyserował to facet od pierwszych Harrych Potterów).

Osławione “trzy prawa robotyki”, często przedstawiane jako uniwersalne reguły (jakby było to jakieś naukowe dzieło, a nie fikcja literacka), którymi ewentualni “sztuczni ludzie” powinni się kierować, są tylko punktem wyjścia do rozważań, jak postęp nie poddaje się ograniczeniom, jak tworzący reguły nie potrafią przewidzieć okoliczności, w których te reguły zawodzą.

Chyba polecam, język łatwiejszy niż u Dicka, całość nieco długa, ale myślę że nie zapomnę tej książki przynajmniej do następnego tygodnia. Dość wartościowa lektura.

• Trochę ciekawych komentarzy do filmu na IMDB (j. ang.) - być może przekonają kogoś do przeczytania książki - tu

Nie opisuję książki, bo jak ktoś nie zna a lubi sf, to może powinien przeczytać. A przynajmniej, zanim zacznie się zachwycać fenomenem rzeczywistości w Matriksie. Piętrowa, halucynacyjna, pełna ironii książka Lema. Jedna z lepszych.

Rewelacja jest taka, że w kolekcji (nie cierpię kolekcji w gazetach… to jest jeden z wyjątków) “Mistrzowie Słowa” GW wypuściła tę książkę na płytce. Mp3. Czyta Adam Ferency, zupełnie dobrze (chociaż spodziewałem się lepszej interpretacji, początek jest jakiś bez przekonania). Czytałem ostatnio z rok temu, ale jak kupiłem, to musiałem posłuchać. Niedługo skończę :)